Szanowny Panie Ministrze! Alarmująco pogarsza się dyscyplina w polskim wojsku. W mijającym roku czterokrotnie
Szanowny Panie Ministrze! Alarmująco pogarsza się dyscyplina w polskim wojsku. W mijającym roku czterokrotnie częściej żołnierze uciekali z jednostek. Oficerowie ostrzegają, iż jest to jedno z następstw obowiązywania od roku nowej ustawy dyscyplinarnej. Z kolei ustawa o powszechnym obowiązku obrony nie zabrania służyć w wojsku żołnierzom, którzy weszli w konflikt z prawem. Co dwudziesty poborowy ma za sobą wyrok sądowy lub administracyjny. W opracowaniach Departamentu Społeczno-Wychowawczego MON stwierdza się, iż ˝do wojska trafia młodzież bez ideałów, wartości, zainteresowań, ze słabą psychiką i niskim poziomem intelektualnym˝. Statystyczny poborowy to najczęściej człowiek po podstawówce lub zawodówce. Ze względu na niskie kwalifikacje co drugi z nich był wcześniej bezrobotny, co piąty pochodzi z rozbitej rodziny. Niepokoi zastraszająco wysoki procent poborowych z przeszłością kryminalną. Co dwudziesty z nich był karany. Ustawodawstwo nie zabrania służyć w wojsku poborowym, którzy weszli w konflikt z prawem, zaś ustawa o powszechnym obowiązku obrony nie daje wskazówek, jak traktować karanych.
Prokuratorzy wojskowi winą za postępujący rozkład armii obarczają głównie ustawę dyscyplinarną, która szybko miała wprowadzić standardy NATO. Na jej mocy uprawnienia dyscyplinarne przysługują dopiero od dowódcy jednostki wzwyż, co oznacza, że ci, którzy mają codziennie bezpośredni kontakt z żołnierzami, nie mogą stosować żadnych form kar dyscyplinarnych. Rezultatem jest dwukrotny wzrost aktów agresji wobec przełożonych.
Z badań przeprowadzonych przez płk. dra Mariana Kołaczkowskiego i dr Annę Dębską wynika, że co czwarty żołnierz pije alkohol na terenie koszar. Prawie 40% młodzieży wypija w ciągu miesiąca od 1 do 5 litrów piwa i od 1 do 2 litrów wódki. Dowódcy jednak przestają reagować na pijaństwo i inne ˝drobne˝ przewinienia swych podwładnych. Nowe przepisy powodują bowiem, iż muszą wypełniać całą masę dokumentów, jeśli chcą wszcząć procedurę dyscyplinarną. Procedura tak się skomplikowała i wydłużyła, że większość żołnierzy kończy służbę przed orzeczeniem kary. Areszty, którymi niegdyś dysponowała każda jednostka, zostały zaś zlikwidowane. Dziś tylko sąd może wymierzać ten rodzaj kary.
Wiceminister obrony narodowej Robert Lipko, chcąc uzmysłowić posłom z Komisji Obrony Narodowej rozmiary rozprężenia panujące w armii, stwierdził niedawno bez ogródek: ˝Wojsko zaczyna się rozlatywać od dołu˝. To wszystko musi niepokoić.
Stąd uprzejmie prosimy pana ministra o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jak MON ocenia rok funkcjonowania ustawy dyscyplinarnej?
2. Jakie środki podejmowane są w celu poprawy dyscypliny w polskiej armii?
Z poważaniem
Posłowie Władysław Bułka
i Grzegorz Woźny
Warszawa, dnia 1 grudnia 1999 r.