Szanowna Pani Minister! Społeczeństwo polskie jest skłonne zgodzić się z oceną, że przewlekłość postępowania
Szanowna Pani Minister! Społeczeństwo polskie jest skłonne zgodzić się z oceną, że przewlekłość postępowania sądowego w sprawach karnych jest często spowodowana czynnikami niezależnymi od administracji wymiaru sprawiedliwości oraz od sędziów orzekających w sądach. Niestety są jednak takie przypadki, gdy opóźnienie w przebiegu procesu karnego przed sądem jest zawinione przez pracowników wymiaru sprawiedliwości. Jest prawdopodobne, że z takim przypadkiem mamy do czynienia na przykład w sprawie V K 955/97 Sądu Rejonowego w Szczecinie. W dniu 27 czerwca 1997 r., a więc przed przeszło dwoma laty, wpłynął do tego sądu akt oskarżenia z ówczesnej Prokuratury Wojewódzkiej w Szczecinie i dotychczas sąd nie wydał nawet zarządzenia o wyznaczeniu pierwszej rozprawy głównej. Akt oskarżenia w tej sprawie dotyczy ośmiu obywateli niemieckich i sześciu obywateli polskich, którym prokurator zarzuca popełnienie przestępstw z Kodeksu karnego i Kodeksu handlowego podczas nielegalnych operacji handlowych związanych z wykupywaniem ziemi przez Niemców na Pomorzu Zachodnim. W przypadku takich przestępstw mamy do czynienia z zagrożeniem polskich interesów narodowych przez nielegalną niemiecką ekspansję gospodarczą. Odróżniamy ją oczywiście od ekspansji legalnej, której niniejsza interpelacja nie dotyczy.
W przypadku przestępstw, w których przejawia się nielegalna zagraniczna ekspansja gospodarcza w Polsce, sądy powinny rozpoznawać akty oskarżenia dotyczące sprawców tych przestępstw w pierwszej kolejności, nadając im priorytet przy wyznaczaniu pierwszej rozprawy głównej. Powinny także kierować do rozpoznawania takich spraw sędziów zawodowych o szczególnie wysokich kwalifikacjach (art. 28 § 2 K.p.k.).
W dniu 21 września 1998 r., a więc przeszło rok temu, wiceprezes Sądu Rejonowego w Szczecinie pismem nr Prez. 2399/98 15 powiadomił mnie, że sprawa oznaczona sygn. V K 955/97 ˝w najbliższym czasie zostanie skierowana na rozprawę główną˝. Od sformułowania tej obietnicy upłynęło czternaście miesięcy, ale rozprawa głównie została wyznaczona. Tenże wiceprezes sądu wyjaśnił w powyższym piśmie, że trwające od czerwca 1997 r. do września 1998 r. spoczywanie aktu oskarżenia w sądzie rejonowym bez wyznaczenia pierwszej rozprawy głównej było usprawiedliwione względami natury techniczno-organizacyjnej. Kserokopię wspomnianego pisma dołączam do niniejszej interpelacji.*) Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 118 ust. 2 Regulaminu Sejmu RP proszę o udzielenie przez panią minister odpowiedzi na następujące pytania.
1. Czy aprobuje pani wyżej sformułowane określenie spraw priorytetowych w zakresie kolejności wyznaczania przez sąd pierwszej rozprawy głównej do rozpoznania aktu oskarżenia? Proszę mieć na uwadze, że do Sądu Rejonowego w Szczecinie w ostatnich trzech latach wpłynęła tylko jedna sprawa o takim charakterze!
2. Czy wskazane w piśmie wiceprezesa Sądu Rejonowego w Szczecinie z 21 września 1998 r. względy techniczno-organizacyjne mogłyby w całości usprawiedliwiać zwłokę w wyznaczeniu pierwszej rozprawy głównej w sprawie V K 955/97, trwającą od czerwca 1997 r. do września 1998 r., gdyby przyjęto, że nie istnieje priorytet, o którym mowa w pytaniu 1?
3. Jakie okoliczności spowodowały odłożenie w Sądzie Rejonowym w Szczecinie zarządzenia pierwszej rozprawy głównej w sprawie V K 955/97 na dalszy okres, trwający od października 1998 r. do listopada 1999 r.?
4. Czy vacatio aktu oskarżenia w sprawie V K 955/97 od przesłania go przez prokuratora do sądu trwające do dziś, a więc trwające ponad dwa lata, nie jest wynikiem rekordowym w złej praktyce techniczno-organizacyjnej sądów okręgu szczecińskiego?
5. Czy prezes Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie, a obecnie prezes Sądu Okręgowego w Szczecinie, uczynił zadość swoim obowiązkom w zakresie nadzoru nad Sądem Rejonowym w aspekcie problemowym, który jest przedmiotem niniejszej interpelacji? Nadmieniam, że prezes ówczesnego Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie był informowany o bezczynności Sądu Rejonowego w sprawie V K 955/97 przez wrocławskie Stowarzyszenie na Rzecz Zachowania Polskiego Stanu Posiadania w Dziedzinie Własności Nieruchomości Rolniczych - w lutym 1998 r. Jaki użytek uczynił prezes Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie z informacji stowarzyszenia oraz z informacji zawartej w moim piśmie adresowanym do niego w sierpniu 1998 r.? Załączam kserokopie obu wystąpień do prezesa Sądu Wojewódzkiego oraz kserokopię zaświadczenia Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Wojewódzkiego we Wrocławiu o wpisie wspomnianego stowarzyszenia do ewidencji urzędowej.*)
6. Czy jest pewne, że zwłoka w wyznaczeniu pierwszej rozprawy głównej w sprawie V K 955/97 Sądu Rejonowego w Szczecinie nie jest związana z istnieniem okoliczności, które w myśl art. 41 § 1 K.p.k. i art. 43 K.p.k. uzasadniają przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu?
7. Czy sądy rejonowe na terenie właściwości Sądu Okręgowego w Szczecinie są przygotowane do korzystania ze środków przewidzianych w umowie polsko-niemieckiej o pomocy prawnej w sprawach karnych?
8. Jak pani minister ocenia zwłokę Sądu Rejonowego w Szczecinie w wyznaczeniu pierwszej rozprawy głównej w sprawie V K 955/97 trwającą od czerwca 1997 r. do listopada 1999 r.?
9. Jak pani minister odnosi się do zasady zachowania polskiego stanu posiadania w dziedzinie własności nieruchomości i kapitału?
Z wyrazami szacunku
Poseł Janusz Dobrosz
Wrocław, dnia 23 listopada 1999 r.